Beperkingen aftrek zorgkosten
Kosten die niet voor jouw rekening komen, kun je niet aftrekken. Maar ook de kosten die wel voor jouw rekening komen, kun je lang niet allemaal aftrekken. Er geldt namelijk een groot aantal beperkingen bij deze aftrek. Daar worden vervolgens ook weer uitzonderingen op gemaakt. De aftrek kan daardoor soms ingewikkeld zijn.
- Algemene kosten
- Zorgpremies
- Gedekt door de basisverzekering
- Vergoedingen
- Eigen risico, eigen bijdragen en eigen betalingen
- Aftrekbaar als uitgaven voor tijdelijk verblijf thuis
Algemene kosten
Algemeen gangbare kosten die je maakt om je gezondheid te bevorderen zijn niet aftrekbaar als specifieke zorgkosten.
- Bijzondere voeding is niet aftrekbaar, tenzij het gaat om een specifiek dieet door een arts of erkend diëtist is voorgeschreven.
- Een abonnement op de sportschool, lidmaatschap van een sportvereniging of de aanschaf van een hometrainer, het is allemaal niet aftrekbaar.
- Ook de uitgaven die je doet om even los te komen van je dagelijkse stress zijn niet aftrekbaar, hoe hard je dat ook nodig hebt om gezond te blijven.
- De kosten voor een Total Body Scan om vroegtijdig eventuele (dreigende) aandoeningen op te sporen zijn niet aftrekbaar.
Zorgpremies
Premies voor zorgverzekeringen zijn niet aftrekbaar.
- De premie voor de basisverzekering kun je niet aftrekken.
- De wettelijke inkomensafhankelijke bijdrage voor de zorgverzekering (die je werkgever of uitkeringsinstantie inhoudt op je loon of uitkering) kun je niet aftrekken.
- De premies voor aanvullende zorgverzekeringen kun je niet aftrekken. Ook niet als deze verzekering kosten dekt die je wél zou kunnen aftrekken als ze voor je eigen rekening kwamen. Het is daardoor soms voordeliger om juist géén aanvullende verzekering af te sluiten. Het vergt overigens vaak wel ingewikkeld rekenwerk om erachter te komen of dat zo is.
- De wettelijke premie voor de Wet langdurige zorg (Wlz) (onderdeel van de premie volksverzekeringen bij de belastingheffing in box 1) kun je niet aftrekken.
Basisverzekering
Uitgaven voor zorg, hulpmiddelen of voorzieningen die vallen onder de wettelijke dekking van de basisverzekering kun je niet aftrekken als zorgkosten. Ook niet als die dekking niet volledig is en er dus kosten voor je eigen rekening komen.
Uw zorgverzekeraar brengt de volgende kosten bij jou in rekening.
- Het (verplichte of vrijwillig hogere) eigen risico in de basisverzekering.
- Wettelijke eigen bijdragen en eigen betalingen bij bepaalde verstrekkingen vanuit de basisverzekering.
- De eigen betaling voor een behandeling door een medische hulpverlener die geen contract heeft met je zorgverzekeraar. Afhankelijk van de soort zorg en van de voorwaarden van je zorgverzekering gaat het meestal om 20-35% van de kosten. Maar het kan ook méér zijn.
Alle extra kosten die hieruit voortkomen, kun je dus niet aanmerken als zorgkosten.
Vergoedingen
Kosten waarvoor je een belastingvrije vergoeding hebt ontvangen (ongeacht van welke instantie), kun je niet opvoeren als zorgkosten. Ook niet als je deze vergoeding pas na afloop van het betreffende belastingjaar krijgt, bijvoorbeeld doordat een verzekeraar traag is met betalen of doordat een instantie een vergoeding over meerdere jaren uitsmeert.
Ik weet nog niet of de verzekeraar bepaalde kosten gaat vergoeden. Ze hebben daar nog geen beslissing over genomen. Wat nu?
Is het niet zeker dat je de kosten later vergoed krijgt, dan kun je op twee manieren te werk gaan.
– Ofwel je trekt de kosten af. Blijkt later (in een volgend belastingjaar) dat je toch een vergoeding krijgt, dan moet je het bedrag van de vergoeding in dat jaar aangeven bij je inkomen uit werk en woning (box 1), onder het kopje ‘Teruggekregen bedrag of vergoeding voor een bedrag dat in een eerdere aangifte is afgetrokken’. Die bijtelling is echter nooit hoger dan het bedrag dat je in eerste instantie feitelijk als zorgkosten kon aftrekken. Feitelijk wil hier zeggen: rekening houdend met alle regels en beperkingen van deze aftrek, inclusief de drempel.
– Ofwel je trekt de kosten niet af. Als dan later (in een volgend belastingjaar) blijkt dat de kosten toch niet vergoed worden, dan maak je bezwaar tegen de aanslag die je over het voorgaande jaar opgelegd hebt gekregen. Je kunt dat bezwaar motiveren door te melden dat je ervan uitging dat de kosten vergoed zouden worden, maar dat dit toch niet het geval blijkt te zijn. Het nadeel van deze manier van werken, is dat je bezwaar moet aantekenen binnen zes weken na dagtekening van de aanslag. Het kan dus zijn dat je op dat moment nog geen duidelijkheid hebt over de vergoeding. Meer informatie over bezwaar en beroep tegen de aanslag vind je hier.
Worden de kosten gedeeltelijk vergoed, dan kun je in sommige gevallen de meerkosten boven de vergoeding aftrekken. De regels daarvoor verschillen per soort zorg, hulpmiddelen of voorzieningen. Je vindt die regels telkens bij het betreffende onderdelen van de aftrek.
Ook kosten die vergoed hadden kunnen worden, kunt je niet aftrekken. Er geldt hierbij een uitzondering voor vergoedingen vanuit de bijzondere bijstand. Als je geen bijzondere bijstand hebt aangevraagd terwijl je er wel recht op had, dan kun je de kosten toch als zorgkosten opvoeren.
De Tegemoetkoming voor arbeidsongeschikten, die je elk jaar in september van het UWV krijgt als je recht hebt op een arbeidsongeschiktheidsuitkering, telt niet mee als vergoeding. Je hoeft hier bij de aangifte van zorgkosten dus geen rekening mee te houden.
In de online aangifte staan niet bij elke post aparte invulvakjes voor het verrekenen van ontvangen vergoedingen. Je moet dan je kosten eerst verminderen met eventuele ontvangen vergoedingen, voordat je een aftrekbedrag invult.
Eigen risico, eigen bijdragen en eigen betalingen
Voor veel zorg, hulp, hulpmiddelen, voorzieningen en vergoedingen gelden eigen risico’s en eigen bijdragen. Daardoor komen vaak aanzienlijke bedragen voor je eigen rekening. Ook al draag je al deze kosten zelf, je kunt ze meestal niet aftrekken als zorgkosten. In enkele gevallen kan dat juist weer wel. Hieronder een overzicht.
| Tabel eigen risico, eigen bijdragen en eigen betalingen 2025 | ||
| Heb je zelf (bij)betaald voor de zorg of voorzieningen? | Is deze (bij)betaling aftrekbaar? | Bijzonderheden |
| Algemeen | ||
| Je maakte gebruik van zorg of voorzieningen die niet onder de basisverzekering vallen, die niet (of niet helemaal) gedekt worden door je aanvullende verzekering en die je ook niet vanuit een andere regeling vergoed krijgt. Je hebt de kosten zelf betaald. | Ja | Aftrekbaar volgens de regels bij de betreffende onderdelen. |
| Je was vanwege je geloof of levensovertuiging niet verzekerd voor zorgkosten. Je hebt kosten gemaakt voor zorg of voorzieningen die wel onder de basisverzekering zouden vallen, als je daarvoor verzekerd zou zijn geweest. | Ja, maar onder strikte voorwaarden | Alleen als je via de Sociale Verzekeringsbank een ontheffing hebt gevraagd en gekregen vanwege gemoedsbezwaren. Je krijgt in dat geval mogelijk wel een vergoeding van je zorgkosten, van het Zorgverzekeringsfonds. Die vergoeding moet je weer in mindering brengen op het aftrekbare bedrag. |
| Je had wel een vergoeding kunnen krijgen voor de zorg of voorzieningen die je gebruikte, maar je hebt zo’n vergoeding niet aangevraagd. Daardoor kwamen de kosten voor je eigen rekening. Je deed dat niet vanwege je geloof of levensovertuiging, maar om een andere reden. | Nee, met twee uitzonderingen | Die uitzonderingen zijn: Uitgaven waarvoor je een vergoeding had kunnen krijgen vanuit de bijzondere bijstand van de gemeente mag je wel aftrekken. Je hebt geen voorziening bij de gemeente aangevraagd, omdat zo’n zelfde voorziening eerder al is afgewezen. Dat blijkt uit een recente uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam. |
| Zorgverzekeraar | ||
| Je betaalde aan je zorgverzekeraar een deel van de kosten voor zorg of voorzieningen, vanwege het eigen risico in de zorgverzekering. | Nee | Ook als je zelf gekozen hebt voor een vrijwillig hoger eigen risico, kunt je deze hogere kosten niet aftrekken. |
| Je betaalde aan je zorgverzekeraar een wettelijke eigen bijdrage voor hulpmiddelen of voorzieningen vanuit de zorgverzekering. | Nee, met één uitzondering | Die uitzondering is: je kunt de eigen betaling voor orthopedische schoenen wel meetellen bij de bepaling van je extra kosten voor kleding en beddengoed. |
| Je betaalde zelf mee aan hulpmiddelen of voorzieningen, doordat je zorgverzekeraar de kosten niet volledig vergoedde. | Ja, maar niet altijd | Wel als het gaat om een maximale vergoeding en uw hulpmiddel duurder was dan dat maximum. Niet als het gaat om een bijbetaling vanwege een wettelijke eigen bijdrage of het wettelijke eigen risico. Voor meer informatie, kijk in de rubriek Hulpmiddelen. |
| Je maakte gebruik van zorg of voorzieningen die wel onder de basisverzekering vallen. Maar je hebt de kosten daarvoor maar gedeeltelijk vergoed gekregen, omdat je zorgverzekeraar geen contract had met je zorgverlener. Bijvoorbeeld doordat het ging om zorg in het buitenland. Je betaalde daarom een deel van de kosten zelf. | Nee | |
| Je gebruikte zorg of voorzieningen die niet onder de basisverzekering vallen. Je aanvullende verzekering vergoedde maar een deel van de kosten. Of zelfs helemaal niets. Daardoor betaalde je deze kosten (gedeeltelijk) zelf. | Ja | Het deel dat voor je eigen rekening kwam is aftrekbaar volgens de regels bij de betreffende onderdelen. |
| Je kreeg wijkverpleging. Daarnaast huurde je ook zelf nog aanvullende particuliere ziekenzorg in. | Ja | Je kunt deze kosten aftrekken als geneeskundige hulp. |
| Gemeente | ||
| Je betaalde een eigen bijdrage aan het CAK voor maatwerkvoorzieningen van de gemeente (Wmo of Jeugdwet). | Nee | |
| Je kreeg thuishulp (hulp bij het huishouden en persoonlijke ondersteuning thuis) van de gemeente, in de vorm van een maatwerkvoorziening. Je betaalde daarvoor een eigen bijdrage aan het CAK. Daarnaast huurde je ook zelf nog aanvullende hulp of ondersteuning in. | Gedeeltelijk | De eigen bijdrage is niet aftrekbaar. Het bedrag dat je daarnaast nog extra uitgaf aan hulp of ondersteuning is wel aftrekbaar, als extra gezinshulp. Daarbij geldt een aparte drempel, afhankelijk van je inkomen. |
| Je betaalde voor het gebruik van algemene voorzieningen (geen maatwerk) van de gemeente (Wmo of Jeugdwet). | Ja | Aftrekbaar volgens de regels bij de betreffende onderdelen. Denk aan was service (mogelijk aftrekbaar als extra kosten voor kleding en beddengoed) of huishoudelijke hulp (mogelijk aftrekbaar als kosten voor extra gezinshulp). |
| Zorgkantoor (langdurige zorg) | ||
| Je woonde in een zorginstelling, met een indicatie van het CIZ voor zorg vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz). Je betaalde hiervoor een eigen bijdrage aan het CAK. | Nee | |
| Je had een indicatie van het CIZ voor zorg vanuit de Wet langdurige zorg. Je woonde thuis, met een Volledig Pakket Thuis (VPT) of een Modulair Pakket Thuis. Je betaalde hiervoor een eigen bijdrage aan het CAK. | Nee | |
| Naast de zorg die je krijgt vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz), maak je ook nog gebruik van particuliere ziekenzorg, op je eigen kosten. | Ja | Het bedrag dat je uitgaf aan particuliere ziekenzorg is aftrekbaar als geneeskundige hulp. |
| Naast de zorg die je krijgt vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz), maak je op eigen kosten ook nog gebruik van particuliere hulp bij het huishouden of begeleiding bij het dagelijks leven. | Ja, maar niet altijd volledig. | Het bedrag dat je uitgaf aan hulp bij het huishouden of begeleiding bij het dagelijks leven is aftrekbaar als extra gezinshulp. Daarbij geldt een drempel, afhankelijk van je inkomen. |
Tijdelijk verblijf thuis
Uitgaven die je kunt aftrekken onder het kopje Uitgaven voor tijdelijk verblijf thuis van een gehandicapte kun je niet ook nog eens aftrekken als specifieke zorgkosten.
Alle informatie in deze rubriek gaat over het belastingjaar 2025. De aangifte inkomstenbelasting over dat jaar start op 1 maart 2026.